Wat is Inspanningsfysiologie?

Op deze pagina proberen we kort uit te leggen wat een inspanningsfysioloog doet en waarom uw bezoek aan een inspanningsfysioloog van toegevoegde waarde kan zijn voor het lonen van uw inspanning.

Een gedegen inspanningsfysioloog is iemand met een universitaire opleiding, hoogst waarschijnlijk een studie bewegingswetenschappen. Tijdens die studie is veel tijd besteed aan het leren van de onderliggende mechanismen die er voor zorgen dat wij ons lichaam kunnen bewegen. De bouw van spieren, de energie voorziening binnen de spieren en hoe het lichaam deze energie gebruikt en naar de spieren vervoert. Een veel gebruikt plaatje binnen de inspanningsfysiologie zijn de tandwielen van Wasserman (zie afbeelding). Dit plaatje maakt de aerobe energie vrijmaking inzichtelijk. Deze tandwielen geven mechanisch weer wat er in het lichaam moet gebeuren voordat een inspanning geleverd kan worden. 

Tandwielen

Bron

Puntsgewijs zegt deze afbeelding het volgende:

  • De spier wordt aangespannen en heeft energie nodig om weer te ontspannen.
  • Deze energie wordt gemaakt in de mitochondriën (de energie fabriekjes in de spiercellen).
  • De mitochondriën hebben als afvalstof koolstofdioxide (CO2) en hebben om energie te maken zuurstof (O2) nodig.
  • Het bloed neemt de CO2 uit de spieren op en vervoert dit naar de longen (waar de gasuitwisseling plaatsvindt), aangedreven door het hart.
  • De uitgewisselde CO2 wordt vervangen met O2 en dit wordt weer naar de mitochondriën in de spiercellen vervoerd zodat daar weer energie voor de spieren gemaakt kan worden (ATP).

U kunt u voorstellen dat er op elk punt tussen deze schakels ingewikkelde processen plaatsvinden. Veel van deze processen zijn te trainen, zodat ze soepeler verlopen en de tandwieltjes makkelijker kunnen draaien. Een goede inspanningsfysioloog is instaat naar het lichaam te kijken en uit een test te kunnen lezen waar de limiterende factor zich bevindt. Misschien moet het hart wat meer getraind worden. Misschien moeten de spieren sterker worden, misschien moet het lichaam aangespoord worden meer bloedvaten aan te leggen zodat er meer bloed per tijdeenheid een spier kan bereiken. Uiteraard heeft elk lichaam door welke reden dan ook limitaties of zijn er andere dingen waar rekening mee gehouden dient te worden. Een standaard trainingsschema van internet is dan niet altijd afdoende om het doel te bereiken en de inspanning snel te laten lonen.

Kort samengevat is een inspanningsfysioloog iemand die van buiten af naar het binnenste van het lichaam kijkt, om zo te analyseren waar de beperkende factor in het lichaam zit tijdens inspanning. 

Last but not least is het van belang om te weten dat het beroep inspanningsfysioloog net als een aantal andere beroepen geen beschermt beroep is. Dat wil zeggen dat in principe iedereen zich inspanningsfysioloog mag noemen en iedereen mag dus ook inspanningstests afnemen en er proberen uitspraken over te doen. Het is daarom erg belangrijk dat u weet bij wie u op bezoek gaat om te weten waarvoor u betaalt.

© L.C.A. van Gaalen & B. Poot, 2012